Os nosos corpos
-APARELLO XENITAL MASCULINO
Crecemento e sexualidade
A adolescencia, que comprende aproximadamente dos 12 aos 19 anos, é, por definición, unha etapa de transición que trae consigo tremendos cambios corporais: desenvolvemento dos peitos e primeira regra nas mozas, os grans e o pelo corporal en mozas e mozos, as primeiras exaculacións nos mozos... E moito máis! As hormonas, unhas sustancias químicas producidas no cerebro e nos órganos sexuais están detrás de todos eses cambios físicos. Evidentemente, eses cambios afectan ao teu modo de sentirte e relacionarte, co teu propio corpo e cos demais.
Pero o desenvolvemento físico é só unha parte deste proceso que é a adolescencia; o cambio tamén afecta á forma de ser, aos intereses, ao modo de relacionarse cos demais etc. Nesta etapa, á vez que se produce o desenvolvemento físico, madúrase intelectual e emocionalmente. Isto xera unha sensación de liberdade e de ganas de vivir novas experiencias, aínda que tamén pode ser un período un tanto axitado.
A idade á que se inician estes cambios, físicos e psíquicos, é moi variable, e depende de diversos factores (herdanza, alimentación, clima, educación...).Dentro dos cambios que trae a adolescencia está a maduración dos órganos sexuais e do proceso hormonal. Por iso, os procesos e as respostas sexuais adquiren un novo significado, e xorden moitas dúbidas e inquietudes sobre o propio corpo e as súas reaccións. Posiblemente, estes cambios dean pé a moitas conversas cos teus colegas. Pero talvez non te paraches a ver, a ser consciente deses cambios e pensar sobre eles. Talvez non te paraches a mirar, a sentir o teu corpo, a coñecelo. A continuación axudarémosche un pouco, pero non esquezas que é fundamental que TI prestes atención ao teu propio corpo.
Aparello xenital feminino por fóra
- PUBE: tamén chamado monte de Venus ou monte púbico. É a zona branda e algo avultada, constituída por tecido graxo, que se atopa sobre o óso púbico. Durante a puberdade, no pube empeza a crecer pelo.
- VULVA:
Os BEIZOS MAIORES: a non ser que se abran as pernas, os beizos maiores están xuntos para protexer os xenitais. Teñen tamaños e formas distintas en cada muller. Na puberdade cóbrense de pelo.
Os BEIZOS MENORES: son máis finos cós beizos maiores e non están cubertos de pelo. Varían moito de cor, tamaño e forma. Os beizos menores están unidos por arriba, cobren o clítoris e son moi sensibles.
CLÍTORIS: é a zona máis sensible dos xenitais femininos porque está repleto de terminais nerviosos. Consta de cabeza (o glande) e corpo. Só a cabeza é visible. Está feito dun tecido que se incha durante a excitación sexual. O clítoris é o único órgano do corpo que serve só para o pracer sexual, e adoita ser necesario estimulalo para chegar ao orgasmo.
ABERTURA VAXINAL: é a abertura da vaxina, e adoita estar, en parte, cerrada polo hime.
HIME: é un anaco de mucosa elástica fina que tapa en parte a abertura vaxinal. O hime pode ter diferentes formas, tamaños e grosores e, aínda que case todas as mozas nacen con el, é fácil que rompa coas actividades cotiás. O hime tamén pode romper durante a penetración. Así que se cadra telo ou se cadra non.
MEATO URINARIO: situado entre o clítoris e a abertura vaxinal. É a desembocadura externa do aparello urinario.
- PERINÉ: zona muscular que se estende entre a vaxina e o ano.
- ANO: ese pequeno buraco engurrado do traseiro é a abertura do recto, por onde as feces saen do corpo.
Aparello xenital feminino por dentro
- VAXINA: por esta canle, que vai do útero ao mundo exterior, saen a regra e os bebés no momento do parto. Mide de 7 a 12 cms. Cando non hai nada dentro, as paredes da vaxina tócanse. É moi elástica, en parte porque as súas paredes teñen moitos pregamentos que se expanden e contraen para dar cabida ao que sexa (un tampón, un bebé, un pene, un dedo...) A vaxina nunca está completamente seca. O factor humidade varía segundo o ciclo, o desenvolvida que estea a moza e a excitación sexual. Cando te excitas, a vaxina produce moitas secrecións e nótase mollada, o que proporciona lubrificación para a actividade sexual. Esta secreción permanente tamén fai que a vaxina estea limpa e evita infeccións, xa que mantén o PH ácido.
O terzo externo da vaxina ten maior sensibilidade que os outros dous terzos inernos, e na súa cara anterior algunhas mulleres localizan unha área aínda máis sensible coñecida como punto G.
COLO UTERINO OU CÉRVIX: é a parte inferior do útero. Comunica a cavidade uterina coa vaxina a través dunha canle moi estreita, salvo durante o parto, cando se ensancha o suficiente para que o bebé poida pasar. Tamén impide que un obxecto grande, como un dedo, un tampón ou un pene, penetre no útero. Polo colo do útero sae o sangue menstrual e entra o esperma.
CORPO DO ÚTERO: o útero, ou matriz, ten a forma e o tamaño dunha pequena pera invertida, menos cando a muller está embarazada. As grosas paredes musculares do útero son moi elásticas e permiten que se faga moito maior para acomodar o feto. O revestimento da cavidade uterina, chamado endometrio, permite a anidación do óvulo fecundado e o inicio e desenvolvemento do embarazo. Se non se produce un embarazo, esta mucosa renóvase cada ciclo: a súa expulsión dá lugar á regra ou menstruación.
- TROMPAS DE FALOPIO: son dous condutos que comunican a parte superior da cavidade uterina cos ovarios. Miden uns 10 cms. e teñen unha especie de flocos nos extremos que rodean os ovarios sen estar pegados a eles. Cada ciclo, tras a ovulación, a trompa correspondente capta o óvulo, e se é fecundado condúceo á cavidade uterina para a súa anidación.
- OVARIOS: son as glándulas sexuais femininas. Teñen o tamaño e a forma dunha améndoa, e neles atópanse os folículos primordiais, a partir dos cales cada ciclo se formará un óvulo maduro. Dende a puberdade e ata os 45-50 anos prodúcense unhas hormonas que viaxan pola corrente sanguínea até os ovarios e fan que cada mes os folículos liberen un óvulo maduro: isto é a ovulación. Os ovarios tamén producen as hormonas sexuais.
Aparello xenital masculino por fóra
- PENE: ten varias partes:
Tronco: a parte inferior do pene.
Suco do glande: o anel de tecido entre o tronco e a cabeza.
Glande: a cabeza ou o "capullo".
Frenillo: está debaixo do glande, e suxeita o prepucio, é dicir, a pel que cobre o glande se non hai circuncisión.
O prepucio é a pel que cobre a cabeza do pene. Cando se produce a erección deixa o glande ao descuberto. Hai casos nos que a abertura final do prepucio non permite a saída do glande: trátase da fimose e opérase facilmente.
Polo interior do pene discorre a uretra, conduto polo que pasan tanto os ouriños coma o seme. A erección permite a introdución do pene na vaxina e que o seme se deposite no seu fondo. No seu interior o pene é similar a unha esponxa, de forma que cando se produce a excitación sexual, a "esponxa" énchese de sangue, producindo a erección.
O suco, o glande e o frenillo están cheos de terminacións nerviosas e son as zonas máis sensibles do pene.
A pel que recobre o pene é bastante flexible para adaptarse ao tamaño do pene erecto.
- ESCROTO: é unha bolsa que colga baixo o pene. Consta dunha capa muscular revestida de pel moi sensible.
- MEATO: é a abertura por onde saen os ouriños ou o seme.
Aparello xenital masculino por dentro
- TESTÍCULOS: os dous testículos están dentro do escroto. Son moi sensibles. Producen os espermatozoides e a hormona sexual masculina.
- CORDÓNS ESPERMÁTICOS: suxeitan os testículos ao corpo.
- EPIDÍDIMOS: estruturas tubulares onde maduran os espermatozoides.
- CONDUTOS DEFERENTES: son a continuación dos epidídimos e comunican coas vesículas seminais.
- VESÍCULAS SEMINAIS: é onde se almacenan os espermatozoides maduros.
- PRÓSTATA: glándula que rodea a uretra e produce o líquido prostático que na exaculación se une aos espermatozoides formando o seme.
- A URETRA é un conduto que atravesa o interior do pene, e que leva os ouriños ou o seme ao exterior a través do meato. Unha válvula do interior da vexiga impide que o seme e os ouriños pasen pola uretra á vez.
O SEME ou esperma é o líquido viscoso e branco, expulsado mediante a exaculación. No seme hai:
- Espermatozoides, 20% do volume total; media de 100 millóns/ml.
- Líquido seminal, 60% do volume.
- Líquido prostático, 20% do volume.
Crecemento e sexualidade: Cambios nas mozas
O aparello xenital feminino non é tan "evidente" como o dos mozos, polo que custa máis coñecelo. Ademais, tradicionalmente educouse ás mozas no pudor, polo que pode dar algo de corte mirarse ao espello para intentar coñecerse ben.
No crecemento das mozas chega un momento en que o corpo cambia moi rápido. Os cambios principais son os seguintes:
- CAMBIO HORMONAL: os ovarios comezan a producir as hormonas femininas (estróxenos e proxestáxenos). Estas hormonas van pasando ao sangue, e cumpren a súa función, provocando unha serie de modificacións físicas que fan que, aos poucos, o corpo dunha nena se vaia transformando no dunha muller adulta:
- Aumento de estatura e peso.
- Fórmanse os peitos.
- As cadeiras redondéanse e a cintura estréitase.
- Aparece o pelo no pube e nas axilas.
- A pel faise máis graxa e pode aparecer acne.
- APARICIÓN DA PRIMEIRA REGRA: coa puberdade, as mozas empezan o ciclo da ovulación e a menstruación, o que significa que xa poden quedar embarazadas. A cada moza chégalle nun momento distinto. A idade normal da menarquia (ter a primeira regra) é entre os 8 e os 18 anos. A maioría das mozas empeza a menstruar entre os 11 e os 14 anos. O ciclo pode tardar anos en facerse regular. A menstruación tense regularmente durante os seguintes 40 anos, máis ou menos, excepto durante o embarazo e o amamantamento.
A regra, ou menstruación, é a saída dun fluxo sanguinolento pola vaxina. Concretamente, é o desprendemento do endometrio, que é a mucosa que recobre a cavidade uterina, co sangrado correspondente e cuxa cantidade é variable.
- APARICIÓN DO DESEXO SEXUAL: é o momento en que se empezan a vivir as primeiras experiencias amorosas e sexuais. En moitos casos, é o momento no que empezan a aparecer os soños e fantasías sexuais. Por isto precisamente, esta é a época na que é máis frecuente masturbarse.
Todos estes cambios, non sempre son fáciles de levar: aparecen grans, o corpo redondéase -tranquila, non é que engordes e, se gañaches uns quilos, non ten por que ser definitivo- e durante un tempo ir mercar roupa pode constituír unha certa tortura: parece que todo che sente mal ou, cando menos, raro. Cando este proceso comeza, non hai máis remedio que ter paciencia e ir coñecendo e tomando agarimo ao propio "novo" corpo. Tranquilidade, unha dieta sa e exercicio físico axudaranche a modelar o teu corpo. E para coñecelo, non teñas medo nin vergoña e, mírao! As persoas pasamos moito tempo mirándonos ao espello e, con todo, non sempre nos atrevemos a usar un espello para coñecer mellor os nosos xenitais. E, á fin e ao cabo, é unha parte máis do corpo!
Crecemento e sexualidade: cambios nos mozos
A medida que avanza a adolescencia, o corpo dos mozos empeza a cambiar:
- CAMBIO HORMONAL: os testículos van formando cada vez máis hormonas masculinas (os andróxenos, fundamentalmente a tetosterona). E a medida que esta acada niveis no sangue inflúe no desenvolvemento de todo o corpo:
- Crécese rapidamente e aumenta a corpulencia: é o "estirón".
- Márcase a noz, e cambia a voz.
- O corpo cóbrese de pelo, nas axilas, na zona da barba e o bigote, no pube, no peito, pernas e brazos.
- Os testículos e o pene aumentan de tamaño. A medida que se completan as súas funcións empeza a producirse o seme. Chega un momento no que no seme hai espermatozoides en cantidade e de calidade suficiente para que o mozo sexa fértil.
- Aumenta a frecuencia das ereccións e poden darse polucións nocturnas: exaculacións que se producen estando durmido. Todo isto é normal.
- A pel faise máis graxa, e pode aparecer a acne.
- PRODÚCENSE AS PRIMEIRAS EXACULACIÓNS
- APARICIÓN DO DESEXO SEXUAL, que conduce ás primeiras experiencias sexuais e a ter moitas fantasías e soños sexuais. Por isto, precisamente, esta é a época na que é máis frecuente masturbarse.
Como para as mozas, é importante que coñezades o voso corpo. Tedes a vantaxe de que os vosos xenitais externos están máis á vista. Cun exame do voso corpo non só saberedes mellor como sodes e como estades a cambiar, senón que tamén poderedes comprobar que todo vai ben. Ademais, desta forma poderedes comprobar que a vosa hixiene é correcta. O voso pediatra ou médico de familia pódevos axudar.
Por que se ten a regra?
Isto é, máis ou menos o que pasa cada ciclo (normalmente entre 21 e 35 días):
O ciclo comeza o primeiro día de sangrado e remata a véspera da seguinte regra. A 1ª metade do ciclo vai dende o inicio da regra ata a ovulación e a súa duración é variable. A hipófise segrega as hormonas FSH e LH que maduran un folículo, producindo un óvulo que sae ao exterior do ovario (ovulación). Estas hormonas tamén estimulan a secreción das hormonas sexuais nos ovarios, que á súa vez, modifican o endometrio preparándoo para unha posible anidación, se o óvulo é fecundado nos días seguintes á ovulación.
Xa estamos na 2ª metade do ciclo e se non houbo embarazo, o óvulo desintégrase e prodúcese a menstruación.
A maioría das mulleres non nota cando ovula aínda que algunhas poden sentir molestias ou punzadas nestes días.
A menstruación pode durar entre 2 e 8 días e a cantidade é variable. Nalgunhas mulleres as regras ás veces son dolorosas (dismenorrea) e outras non teñen molestias.
Os días previos á menstruación poden notarse unha serie de cambios coñecidos como Síndrome Premenstrual: irritabilidade, ansiedade, sensibilidade, tensión mamaria, retención de líquido..., que do mesmo xeito que a dismenorrea poden necesitar tratamento.